// این سایت در پایگاه ساماندهی وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی ایران و درگاه ملی خدمات الکترونیک ایران ثبت شده است//

******* ******* ******* *******

       /   ایمونوگلوبولین -- ۲۱ بهمن ۱۳۹۱  ::.        /   بيماري زبان آبی -- ۳۱ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- خاویار -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- آلایش خوراکی دام -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- عسل -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- شیر خام -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- تخم مرغ -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- میگو -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- ماهی -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- گوشت بوقلمون -- ۲۵ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- گوشت مرغ -- ۲۳ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- گوشت شترمرغ -- ۲۳ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   بهداشت فراورده های دامی- گوشت قرمز -- ۲۳ مرداد ۱۳۹۱  ::.        /   دارونامه جامع دامهای کوچک -- ۰۷ خرداد ۱۳۹۱  ::.        /   سوگند نامه دامپزشکی -- ۲۳ اردیبهشت ۱۳۹۱  ::.        /   خبر مهم: وضعیت خاص صنعت گاوداری -- ۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۱  ::.        /   عوامل شکست در واکسیناسیون طیور -- ۰۳ اردیبهشت ۱۳۹۱  ::.        /   مدیریت جوجه های گوشتی در هفته اول پرورش -- ۰۳ اردیبهشت ۱۳۹۱  ::.        /   مواد ضد عفوني كننده وعملكرد آن ها -- ۳۰ فروردین ۱۳۹۱  ::.        /   راهنمائي هاي خاص براي بخار دادن در جوجه كشي ها -- ۳۰ فروردین ۱۳۹۱  ::.
نظرسنجی
تعداد دانشکده های دامپزشکی کشور باید ...
 
كیفیت مطالب ارائه شده در سایت دامپزشکان برتر را چگونه ارزیابی می كنید؟
 
صفحه اصلی بهداشت و پرورش سگ تولید مثل در سگ ها

تولید مثل در سگ ها

(11 امتیاز)
تولید مثل در سگ ها




reproduction12.JPG



تولید مثل

مقدمات جفتگیری

اولین علامت شروع فحلی در سگها ، خروج ترشحات قرمزرنگ و خونی ازدستگاه تناسلی است که ممکن است یک هفته ادامه یابد و سپس رنگ آن به زرد تغییرمی یابد که تداوم آن نیز در حدود یک هفته دیگر است . همزمان قسمت خارجی دستگاه تناسلی (فرج) متورم می شود . در خلال این دو هفته  ، تخمک گذاری اتفاق می افتد و این بدان معنا است که اگرسگ ماده دراین زمان جفتگیری نماید احتمال آبستن شدن وجود دارد . توجه به این نکته حائز اهمیت است که وضعیت فحلی در همه سگهای ماده به یک شکل نیست ؛ بلکه مراحل آن از سگی به سگ دیگر فرق می کند . به طورکلی بعد ازهفته سوم ، تورم دستگاه تناسلی کاهش یافته و تا چندین ماه فحلی رخ نخواهد داد .

در زمان فحلی ممکن است برخی تغییرات رفتاری نیز مشاهده گردد . سگ ماده در این زمان ممکن است برای جستجوی سگ نر از خانه خارج شود ، یا ممکن است دم خود را بالا نگه دارد و یا در موقع نوازش حالت جفتگیری را بخود بگیرد . مخصوصا ً زمانی که شما کمر حیوان را مالش دهید . اما این علائم هیچگاه به شدت و حدت تمایلات جنسی در سگهای نرنیست .

reproduction2.jpg


تمایلات سگهای نر بصورت دوره ای نیست ، بلکه سگ نر در تمام ایام نسبت به سگهای ماده فحل تمایل نشان می دهد . سگهای نر در این زمان مهاجم ترشده و حتی بر سر سگهای ماده فحل ، با یکدیگر به نبرد می پردازند . سگهای نر در این مرحله تمایل دارند که برای جلب ماده ها و در عین حال ، هشدار دادن به نرهای رقیب ، با ادرار خود محدوده خود را نشانه گذاری کنند . مشاهده این که سگ نر بر روی اجسام مختلف (یا حتی افراد) بپرد یا سوار شود ، غیرعادی نیست . بنابراین چنانچه علاقه ای به آبستن شدن سگ خود ندارید ، باید در خلال فحلی کاملا ً مواظب باشید تا سگ ماده شما بطور ناخواسته از خانه خارج نشود و یا سگهای نری که در همسایگی و نزدیکی شما وجود دارند ، وارد محوطه منزل شما نشوند .

اما چنانچه واقعا ً می خواهید که ازسگ خود توله بگیرید ، ضمن مشورت با دامپزشک خود ، اطلاعات کافی از روند و چگونگی جفتگیری و آبستنی و زایمان و نگهداری از توله های نوزاد و شیرخوار را کسب نمائید . به هر شکل باید وقت خود را طوری تنظیم نمائید تا بتوانید در نگهداری از توله های تازه متولد ، تمیزکردن ، مراقبت و متعاقبا ً غذادادن و بازی کردن و  ... زمان کافی داشته باشید .
نکته دیگر که بسیار حائز اهمیت است ، آن است که برای حفظ خصوصیات نژادی در توله ها ، حتما ً از سگ نر هم نژاد با سگ ماده خود بهره بگیرید .

چنانچه مایل به نسل کشی از سگهای خود می باشید لازم است که نکات زیر مورد توجه قرار گیرد : 

به منظور جلوگیری از وارد شدن استرس و فشار ناشی از آبستنی و زایمان و شیردهی به حیوانات جوان ، می بایست که از جفتگیری سگهای ماده در اولین فحلی اجتناب شود . حتی توصیه بر این است که سگهای ماده در دو فحلی متوالی نیز آبستن نشوند تا بدن آنها بتواند در خلال دو آبستنی ، توانائی و قدرت لازم را به نحو مناسب کسب نماید . چنانچه در اولین فحلی و یا در دو فحلی متوالی آبستنی صورت گیرد ، می بایست که با تغذیه مناسب از بروز مشکلات آتی پیشگیری نمود .

حداقل یک ماه قبل از جفتگیری ، بایستی دام ماده توسط دامپزشک مورد معاینه قرارگیرد و از لحاظ واکسیناسیون اقدامات لازم صورت پذیرد . سگ ماده می بایست از لحاظ بدنی شرایط مناسبی داشته باشد و در عین حال از افزایش وزن و چاقی پرهیزگردد . مبتلا به بیماریهای پوستی نباشد تا آن را به توله ها نیز سرایت ندهد . همچنین حداقل سه هفته قبل از جفتگیری می بایست درمانهای ضد انگلی نیز انجام شود . در صورت امکان سگهای نر و ماده را می بایست قبل از جفتگیری از لحاظ بیماری بروسلوز (تب مالت) آزمایش نمود . بروسلوز یک بیماری عفونی وباکتریائی است که می تواند باعث عقیمی یا سقط خودبخود در روز 45 الی 55 آبستنی گردد .

نحوه نظارت بر جفتگیری در نژادهای مختلف متفاوت است و پرورش دهندگان سگ نیز نظرات متفاوتی دارند . در اکثر موارد سگهای ماده در خلال روز دهم الی چهاردهم از شروع پرواستروس یعنی شروع ترشحات رنگی (پریود) جفتگیری می کنند . لذا از چند روزقبل باید هماهنگی لازم با صاحب سگ نر نیز به عمل آید . در خلال این مدت مجموعا ً 2 الی 3 جفتگیری به صورت یک روز در میان نتایج خوبی را در اکثر سگها به دنبال دارد .

معمولا ً دومین روزی که ترشحات ، تغییر رنگ پیدا می کنند مناسب ترین زمان برای آبستن شدن است و ممکن است سگ ماده تا سه روز دیگر بعد از این واقعه نیز جفتگیری موفق داشته باشد . بهتر است که دو روز بعد نیز جفتگیری مجدد به عمل آید تا اطمینان کافی برای آبستن شدن سگ فراهم گردد . بعد از این زمان اگرچه ممکن است ترشحات تناسلی و جلب توجه سگ وجود داشته باشد ، اما منجر به جفتگیری و یا آبستنی نخواهد شد . در برخی از سگها نشانه های فحلی چندان مشهود نمی باشد . در این قبیل سگها انجام آزمایشات میکروسکوپی از سلولهای واژن که توسط دامپزشک صورت خواهد گرفت ، می تواند راهنمای بسیار مناسبی در تعیین بهترین زمان برای جفتگیری باشد .

محیط و تغییر آن ، اثرات مهارکننده بسیار کمی برروی سگهای ماده دارد . بنابراین بهتر این است که سگهای ماده را جهت جفتگیری پیش سگهای نر ببرید . در زمان جفتگیری سگ نر از پشت سگ ماده بالا می رود و میانه بدن آن را به وسیله دستهای خود نگه می دارد . زمان جفتگیری مدتی طولانی بوده و در حدود 10 الی 30 دقیقه به طول می انجامد . این مرحله که تحت عنوان گره خوردن یا فقل کردن نامیده می شود کاملا ً نرمال و طبیعی است و علت آن تورم ناحیه ای از آلت تناسلی دام نر به نام bulbus glandis است که مانع خارج شدن آن از فرج می گردد .

در خلال فقل کردن ، سگ نر می تواند به اطراف چرخش نماید ؛ به نحوی که سگ نر و ماده پشت به پشت یکدیگر قرارمی گیرند . در زمان قفل کردن نباید سگ نر و ماده را از یکدیگر جدا نمود ، زیرا باعث صدمه دیدگی یک یا هر دو سگ از ناحیه تناسلی خواهد شد . با اتمام جفتگیری ، سگ ماده را از سایرسگهای نر دور نگه دارید . زیرا ممکن است با آنها نیز جفتگیری نموده و توله های متفاوتی را آبستن گردد . عدم توجه به این امر می تواند باعث تولد توله های دو رگ و مخلوط گردد .


reproduction13.jpg



reproduction2.jpg



سگهاي نژاد كوچك زودتر از سگهاي نژاد بزرگ به سن بلوغ مي‌رسند . سگهاي نر از 6 تا 14 ماهگي توانايي بارور كردن سگ ماده را بدست آورده و قدرت جنسي خود را تا 8 الي 10 سالگي حفظ مي‌كنند .

سگهاي نژاد كوچك زودتر از سگهاي نژاد بزرگ به سن بلوغ مي‌رسند . سگهاي نر از 6 تا 14 ماهگي توانايي بارور كردن سگ ماده را بدست آورده و قدرت جنسي خود را تا 8 الي 10 سالگي حفظ مي‌كنند . سگهاي ماده نيز در طي 7، تا 18 ماهگي اولين فحلي (پذيرش سگ نر) را نشان خواهند داد . معمولا توصيه مي‌شود كه از آبستن شدن سگهاي ماده در اولين فحلي جلوگيري شود چون در اين شرايط سگ متحمل استرس شديد ناشي از آبستني و زايمان و شيردهي به توله‌ها مي‌شود . همينطور بهتر است كه سگهاي ماده در 2 فصل متوالي آبستن نشوند تا بتو انند در خلال دو آبستني توانايي و قدرت از دست رفته را دوباره باز يابند .

قبل از هرگونه تصميم در مورد نسل ‌كشي از سگ خود ، بايد اين نكته را در نظر بگيريد كه توله‌اي كه بدنيا مي‌آيد بايد خصوصيات اصيل والدينش را كسب كند و حتي از آنها بهتر باشد . بنابراين هرگز از سگهاي ولگرد و خياباني براي آبستن كردن سگ ماده و اصيل خود استفاده نكنيد ؛ زيرا توله‌اي كه بدنيا خواهد آمد ديگر بطور كامل صفات و ويژگي‌هاي مورد نظر شما و اصالت مادرش را نخواهد داشت . براي انتخاب جفت سعي كنيد از سگي كه مكمل سگ شما است استفاده كنيد براي مثال اگر سگ شما فاقد پوستي زيبا است جفتي را كه داراي مو و پوست زيبايي است انتخاب كنيد .

هميشه اين نكته را مد نظر داشته باشيد كه اگر سگي دچار بيماريها و اختلالات مادرزادي است ممكن است آن را به نسل بعد از خود، يعني به توله‌هايش ، انتقال دهد . بهمين خاطر در صورتي كه سگتان يا جفتي كه براي وي انتخاب كرده‌ايد از لحاظ ارثي و ژنتيكي دچار مشكلاتي است ، هرگز از آن نسل‌كشي نكنيد . سگ ماده‌اي كه قصد نسل‌كشي از آن را داريد بايد از لحاظ بدني در شرايط ايده‌آلي بوده و برنامه واكسيناسيون و داروهاي ضدانگل آن به صورت كامل انجام گرفته شود . سگ ماده آبستن بايد در طي دوران آبستني از جيره مناسب و مقوي (انرژي، ويتامينها و مواد معدني كافي) بهره‌مند باشد . البته براي نيل به اين هدف ، هيچگاه بدون برنامه و كوركورانه تغذيه سگ ماده آبستن را زياد نكنيد ، زيرا در اينصورت حيوان چاق گشته و در حين زايمان دچار سخت‌زايي خواهد شد . قبل از جفتگيري ، توسط دامپزشکتان حیوان را از نظر بيماري بروسلوز بررسي كنيد زيرا اين بيماري باكتريائي باعث سقط در طي روزهاي آخر آبستني (45 ـ 55 روزگي) خواهد شد .

در طي عمل جفت‌گيري ، سگ نر روي سگ ماده پريده ، قسمت مياني بدن سگ ماده را به وسيله دستانش گرفته و عمل جفت‌گيري انجام مي‌گيرد . جفت‌گيري به مدت 10 الی 30 دقيقه به طول مي‌انجامد . در طول اين مدت بدليل تورم قسمتي از آلت تناسلي سگ نر (bullbus glandis) و انقباض عضلات دهليز سگ ماده ، حالتي به نام قفل شدن رخ داده و سگ ماده و نر به هم مي‌چسبند . در اين حالت هرگز سعي نكنيد آنها را از هم جدا كنيد ، چرا كه اين حالت طبيعي بوده و در صورت اصرار شما براي جدا كردن سگها از همديگر ، ممكن است به دستگاه تناسلي‌شان آسيب وارد شود .


reproduction10.jpg


reproduction11.jpg




reproduction5.gif



طول دوره آبستني سگ ماده تقريبآ 9 هفته مي‌باشد . سعي كنيد در طي آبستني ، سگ ماده از منابع كلسيم (مانند استخوان) ، هويج و ساير مواد غذايي مقوي بهره‌مند باشد . در طي اين دوران بايد وي از هواي سالم ، آفتاب و فعاليت روزانه بيشتري برخوردار باشد . مجموعه اين اقدامات باعث خواهد شد توله‌هاي بدنيا آمده ، سالم و قوي باشند .

در روزهاي آخر آبستني ، سگ ماده را تحت كنترل قرار دهيد . سگ‌هاي ماده معمولا 12 تا 24 ساعت قبل از زايمان رفتارها و علائم آن را نشان خواهند داد  . اين علائم شامل بي‌اشتهايي و عدم تمايل به خوردن غذا ، ترك لانه ، حالت بي‌قراري و اضطراب ، پناه بردن سگ به گوشه و فرو رفتن در بدن خود ، حالت عصبانيت و خروج ترشحات از سینه ها مي‌باشد . با مشاهده اين حالات مقداري پارچه تميز و لوازم ضدعفوني كننده و الكل آماده كنيد .

هرگز به سگي كه مي‌خواهد زايمان كند استرس وارد نكنيد . آنها معمولا ً بنا به غريزه خود دوست دارند در موقع زايمان تنها و به دور از انظار عمومي باشند . يك جاي تميز و عاري از آلودگی و يك محيط ساكت و آرام را براي سگ ماده مهيا كنيد . اكثر سگهاي ماده سالم معمولا زايمان طبيعي خواهند داشت و نيازي به كمك اضافي ندارند . توله‌ها همراه با پرده‌هاي جنيني و جفت مربوط به خود ، بدنيا مي آیند و سگ ماده در پاره كردن پرده‌ها به جنين كمك كرده و بند ناف را نيز قطع مي‌كند . ولي در مورد سگهايي كه نمي‌توانند پرده‌هاي جنيني را از قسمتي كه سر جنين قرار دارد پاره كرده و جنين را خارج سازيد . به این صورت که حدود 4 تا 5 سانتیمتر بالاي ناف را با نخ ابريشم محكم ببنديد و سپس با استفاده از يك قيچي تميز و ضدعفوني شده ، بند ناف را قطع كنيد . بند ناف را بايد هر روز بوسيله بتادين ضدعفوني كنيد .

چنانچه موقع تولدترشحات موكوسي و يا مايعات بر روي دهان و بيني توله ، قرار گرفته باشد آنها را پاك كرده و با ماساژ دادن قفسه سينه حيوان به تنفس آغازين وي كمك كنيد . چنانچه در حين زايمان مادر دچار دردسر شديد شده باشد و در بدنيا آوردن توله‌ها نياز به كمك داشته باشد ، مي‌توانيد به او كمك كنيد . البته بهتر است كه در مواقع برخورد با اين وضعيت دامپزشك را مطلع سازيد و از اقدامات كوركورانه پرهيز كنيد .

بعد از بدنيا آمدن توله‌ها حتمآ آنها را نزد مادر خود نگه داريد تا از شير اوليه مارد كه آغوز نام دارد و حاوي پادتن‌هاي مادري است ، بهره‌مند شوند . خوردن آغوز بايد در طي 24 ساعت اول پس از تولد صورت بگيرد ؛ زيرا با گذشت زمان دستگاه گوارش توله‌ها توانايي جذب پادتن‌هاي مادري موجود در آغوز را از دست خواهد داد . توله‌ها نياز به هواي سالم ، آفتاب ، جاي گرم و دور از سرما دارند . البته اين بدان معني نيست كه آنها را در معرض آفتاب شديد و تند قرار دهيد . اگر توله‌ها را در روزهاي اول تولد در معرض سرما قرار دهيد ، بدليل اينكه آنها در طي اين دوران توانايي كنترل درجه حرارت بدن خود را ندارند ، فشار و استرس زيادي را متحمل شده و مستعد به بيماريهاي عفوني خواهند شد . معمولا ً توله‌ها تا 14 روزگي نياز چنداني به كمك شما ندارند ، زيرا مادر در طي اين دوران وظيفه خود را به نحو احسن انجام خواهد داد . از هفته سوم بايد بتدريج مواظبت و حمايت خود راشروع كنيد .


reproduction8.gif



در اين روزها توله‌ها له آهستگی شروع به دندان در آوردن كرده و موقع شير خوردن پستان مادر را ناراحت خواهند كرد ؛ از اين رو ممكن است مادر از شير دادن به توله ‌ها شانه خالي كند به همين دليل بايد توله‌ها را بتدريج به تغذيه با مواد جايگزين شير عادت بدهيد . دادن روغن ماهي به توله‌ها بسيار سودمند است ، مخصوصآ اگر آنها در زمستان بدنيا آمده باشند، چرا كه تغذيه با اين ماده باعث جلوگيري از وقوع راشيتيسم خواهد شد . به همان اندازه كه مراقب تغذيه توله‌ها هستيد بايد مراقب تغذيه مادر نيز باشيد . سگ ماده در طي اين دوران نياز به غذاهاي مقوي مانند گوشت ، تخم‌مرغ ، هويج ، روغن‌ماهي ، كلسيم ، استخوان ، انواع ويتامين‌ها و مايعات دارد .

با شروع هفته چهارم بايد توله‌ها را بتدريج به تغذيه با مواد ديگر غير از شير عادت دهيد . در اين سن غريزه شجاعت و يا ترس در توله‌ها شكل پيدا مي‌كند و بدين منظور بايد كاملا مراقب رفتار خود باشيد تا مبادا توله‌ها ترسو بار بيايند .


تغذيه توله‌هاي بي‌مادر

در مواردي كه مادر قادر  به شير دادن به توله‌هاي خود نيست (مثلا ً در مواقع بروز ورم پستان و يا مواقعي كه توله‌ها مادشان را از دست داده‌اند) ، بايد خودتان به تغذيه آنها اقدام كنيد . براي اين منظور مي‌توانيد از شير گاو استفاده كنيد ولي از آنجايي كه شير اين حيوان به لحاظ داشتن عناصری مانند کلسیم ، پروتئين و لاكتوز نسبت به شير سگ خيلي فقير است ، بايد آن را بوسيله تخم‌مرغ ، كره و مقداري لاكتو ز، غني‌سازي كنيد . براي شير دادن از شيشه شير و پستانك استفاده كنيد . اين عمل در هفته اول بسيار سخت و پرزحمت است ولي بتدريج توله‌ها بدان عادت خواهند كرد .

جلوگيري از آبستني 

چنانچه قصد نداريد از سگ ماده خود نسل‌كشي كنيد بايد از جفت‌گيري آن با سگ نر جلوگيري كنيد . ساده‌ترين راه اين است كه سگ ماده را زماني كه در دوره فحلي است از دسترس سگهاي نر دور نگه داريد . اين كار بايد با دقت و وسواس خاصي صورت بگيرد تا جلوي آبستني ناخواسته گرفته شود . ولي كارآمدترين روش اين است كه به دامپزشك مراجعه كرده و درخواست عملي اواريوهيستركتومي (برداشت رحم و تخمدانها) براي سگ ماده خود كنيد . به‌هرحال اگر در مواردي جفت‌گيري ناخواسته صورت پذيرفت مي‌توانيد با درمان هورمونی ، از آبستن شدن سگ ماده جلوگيري كنيد ولي توصيه مي‌شود در اينگونه موارد با دامپزشك خود مشورت كنيد .
منبع: www.persianpetclinic.com


یادداشت (2)

یادداشت خود را اضافه نمایید

نام شما:
ایمیل شما:
وب سایت شما:
موضوع:
یادداشت:

به اشتراک گذاری این مطلب

 

نظر سنجی پرطرفدارترین بخش

به نظر شما چه مطالبی در سایت بیشتر درج شود؟
 
راهنمای سایت

برای دسترسی آسان به مطلب مورد نظر از منوی جستجو در بالا استفاده نمائید. جهت دسترسی موضوعی از منوی بخش ها در بالا مجموعه مورد نظر خود را پیدا کنید. برای دسترسی به همه مطالب، عکس ها و کتابها حتما در سایت عضو شوید.

عضویت در سایت

Info@Mainvets.com

اعضا : 4231
محتوا : 1678
لینک وب ها : 258
Designed by : Mojtaba Alimolaei | Mainvets